home   kalender   informatie   uit in groep   wandelen   fietsen   artikels   contact     
Artikels over de Abdij
De zandgroeven van de abdij Affligem
Het Collège St.-Benoît
De windmolen van de abdij
Vakschool tuinbouwkunde
Een kluiskapel legende
Het eeuwigheidsvogeltje
Beschermde monumenten
Abdij Affligem, een geschiedenis
Het klooster van Affligem ligt op Hekelgem
Van Melkerij tot Cultureel Centrum
Artikels over hop
De Hopteelt
Het werk van de brouwer
Geschiedenis Abdijbier
Galg Boekhoutberg in hopast
Artikels over monumenten
Hopast Lindthout
Beschermde monumenten
Van Peteghemorgel
Het orgel van Essene
De zwarte populier
Ankerplaats Kluisbos-Faluintjes
Artikels over Affligem
Cider maken in Affligem
Straatnamen
Boerenmarkt Teralfene
De Papeter
De Zotten
Op zoek naar onze orientatietafel

Artikel De Galg van de Boekhoutberg in hopast Toerisme Affligem Brabantse Kouters Pajottenland

De galg van de Boekhoutberg in een hopast!

Ben Vermoesen en Raymond van Geite


Met zijn bijdrage “No rest for the wicked …” (1) prikkelde Reinoud Vermoesen de nieuwsgierigheid naar het lot van de galg die eertijds op de Boekhoutberg in Hekelgem stond. Van ouds was ’t hoege Boekhout, op de grens tussen het hertogdom Brabant en het graafschap Vlaanderen, de gerechtsplaats voor de ter dood veroordeelden van Brabant.

 

De oudste getuigenis van een terechtstelling aldaar dateert van 1409 (2). Op 15 april 1630 gaf de Souvereine Raad van Brabant het hele gebied rond de Boekhoutberg, 13 b 12 d 93 r groot, in erf aan Marie de Cottereau, mevrouw der heerlijkheid van Asse, in erf. Zij mocht de heidegronden naar haeren vrijen wille beplanten maar met die beperking dat moet … continueren het gerecht op justitie aldaer staende wesende op de uyterste paelen van Brabant tegen Vlaanderen (3). In 1790 vermeldt een akte dat op eene beplante pleyne, den galgendries, … eene galge is staende(4).

 

Met de invoering van de guillotine na 1794 werd het hout van de galg door de Franse overheid openbaar verkocht. Een Hekelgemnaar kocht het moordtuig om het te gebruiken in zijn hopast. Henri Roseleth (Hekelgem 1859 – 1939) getuigde dat hij nog enkele eeuwenoude beuken heeft gezien die de galgendries omringden. De vraag is natuurlijk: wie was de vermeteling die – ongevoelig voor de dreiging van de dwaalgeesten der misdadigers die in de Duivelsputten huisden – zo maar de galg naar zijn hoeve bracht?

 

In Hekelgem waren er in die tijd veel hopboeren zodat een zoektocht naar nog mogelijke sporen onbegonnen werk leek. Tot deze zomer. Op een van die zeldzaam mooie avonden troonde Raymond Van Geite mij mee naar een oude stal om mij “iets” te tonen. In de stal – meer dan 200 jaar oud – waren drie balken in de vorm van een galg in een muur ingemetseld maar zo dat de staande balk nu horizontaal ligt. In zijn familie van hopboeren die al meerdere generaties op deze plaats woonde, heeft men nooit verteld dat in die oude stal de galg van de Boekhoutberg werd ingebouwd. Trouwens de mogelijke “kopers” stierven eind 18de eeuw.  Raymond besloot na lang aarzelen om die kwestie toch eens onder de aandacht te brengen. Hij toonde mij de balken en uitte zijn vermoeden dat die wel eens van de galg van de Boekhoutberg waren. De vraag is natuurlijk: kan het dat die galg meer dan twee eeuwen trotseerde?

 

De afmetingen ter aanvulling bij de schematische voorstelling:
A –B: de totale lengte van de horizontale balk = 415 cm;
A – C : lengte van de verticale balk = 133 cm ;
D – E : 38 cm ;
D – F : 168 cm ;
F : een inkeping van 13 cm ;
G: een inkeping van 13 cm;
H: een inkeping van 8 cm;
I: een inkeping van 13 cm;
J: ondiepe inkeping;
K: een inkeping van 6 cm;
*: houten pin.

 

Onze vraag is: Zijn er nog gevallen bekend waarbij een oude galg op het einde van het ancien regime werd opgekocht en waarvan het hout voor een of ander doel werd gebruikt?

 

 

 

 

 

 

 

 

Bibliografie:

1) REINOUD VERMOESEN, No rest for the wicked of waarom het op de Boekhoutberg spookt!, in: Ons Heem, jg 58, nr. 1, p. 27 – 30.

2) HENRI ROSELETH, De galg van Boekhoutberg, in: Eigen Schoon, 1911, p. 72.

3) Rekenkamer van Brabant, acte 1630 Fal 7. Citaat in HENRI ROSELETH, art. cit. p. 72.

4) HENRI ROSELETH, De galg van Boekhoutberg, in: Eigen Schoon, 1911, art. cit. p. 72.

 

Schepen toerisme: leo.deryck@affligem.be    ©       webmaster: mark.touchant@hotmail.com